جارستان به نقل از ایرنا- تالاب بین المللی انزلی توسط پنج روگا گذرگاه آبی (روگا)  به دریا راه دارد . این روگا به ترتیب و از غرب به شرق شامل تازه بکنده (شنبه بازار یا پاشا روگا ) ، نهنگ روگا ، راسته خاله ، پیربازار روگا و سوسر روگا است .

این روگاها در زیر پل ولایت در غازیان به یکدیگر متصل شده و با الحاق به نهنگ روگا در بندرگاه به شنبه بازار روگا و سپس با عبور از کانال کشتی رانی و گلوگاه دو موج شکن ( تنها راه ارتباطی تالاب با دریا ) وارد دریای خزر می شوند .

با توجه به اهمیت روگاها در حیات تالاب انزلی ، لایروبی ، پاکسازی و بازسازی شنبه بازار روگا در دستور کار مسئولان بندرانزلی قرار گرفت و به همین منظور جلسه ای در فرمانداری این شهرستان با حضور رئیس مجمع نمایندگان استان گیلان ، مدیرکل بحران استانداری گیلان و مدیران کل بنادر و دریانوردی ، شیلات ، محیط زیست ، آب منطقه ای برگزار شد .

رئیس مجمع نمایندگان استان گیلان و نماینده مردم انزلی در مجلس شورای اسلامی با تاکید بر لزوم انجام کار تیمی و مشترک بین دستگاه ها در لایروبی روگاهای این‌شهرستان گفت : کار تیمی نیازمند همگرایی در بین دستگاههاست و با تعامل و تکیه بر ویژگی و توانمندی مدیران استانی می توان بسیاری ازمشکلات تالاب انزلی را مرتفع کرد.

احمد دنیامالی تصریح کرد:در مبحث لایروبی کانال و تالاب که به روشهای هیدولوژیکی و هیدرولیکی و تعیین حد بستر صورت می گیرد سایر دستگاهها نیز باید در کنار اداره بنادر و دریانوردی قرار گیرند .  

وی یاد آور شد : متاسفانه هنگام بارندگی به جهت بسته بودن مصب های خروجی تالاب و عدم کشش آب ، آبی که وارد تالاب می شود یا باید خارج شود و به بستر دریا بریزد در غیر اینصورت وارد جلگه شده و اراضی کشاورزی پایین دست را دچار مشکل می کند.

وی افزود:  این مشکل در سال زراعی موجب آبگرفتگی مزارع شده و رفع این مشکل هزینه زیادی را برای کشاورزان در بر دارد و اگر لایروبی درست و به موقع انجام شود ، آبگرفتگی جلگه ای  نخواهیم داشت.

وی یکی دیگر از مشکلات آبگرفتی مزارع و سرریز شدن این آبها را ورود کود و سوم شیمیایی به تالاب عنوان و خاطر نشان کرد : بازگشت سموم و کود شیمایی از مزارع به تالاب مشکلاتی را در حوزه حفظ و بازسازی ذخایر ماهیان شیلاتی ایجاد می کند .

دنیامالی به اهمیت حفظ ذخایر و رهاسازی ماهیان اشاره و تاکید کرد : از هر هفت لارو ماهی که رهاسازی می شود شش ماهی به طور طبیعی از بین می رود و درصورتی که سموم کشاورزی به تالاب بریزد از هر ۷۰ بچه ماهی یک عدد زنده می ماند .

مدیرکل شیلات استان گیلان نیز گفت : ارتباط مستقیمی بین لایروبی و شیلات برقرار است  و سالانه برای حفظ ذخایر ماهیان، ۵۰ تا ۷۰ میلیون بچه ماهی در تالاب رهاسازی می‌ شود .

عظیم مدبری افزود : شیلات گیلان علاوه بر اشتغال جامعه صید و صیادی ارتباط مستقیم با چهار هزار صیاد استان گیلان دارد و  در صورت ایجاد مشکل برای تالاب انزلی بخش اعظمی از اشتغال استان به مخاطره خواهد افتاد .

وی متذکر شد : شیلات هر گونه همکاری را در طرح‌های عمرانی خواهد داشت چرا که لایروبی بی ارتباط با شیلات نیست.

مدیر کل ستاد بحران در این جلسه با ابراز خرسندی از روند اجرای پروژه لایروبی شنبه بازار روگا افزود : خوشبختانه اقدامات خوبی در بحث لایروبی در حال انجام است و هر ستاد بحران استان آمادگی دارد در همکاری با دستگاههای متولی در بخش اعتبارات مساعدت های لازم را در این زمینه داشته باشد .

امیر مرادی خواستار بروز رسانی و ساماندهی رودخانه ها شد و افزود : لایروبی رودخانه ها از وظایف آب منطقه ای است که باید در این زمینه اقدامات مقتضی صورت گیرد.

 یکی از دستگاههای ذینفع و متولی در لایروبی شنبه بازار روگا اداره کل بنادر و دریانوردی است که حوضچه آرامش آن برای سهولت تردد کشتی ها به لایروبی نیاز دارد ، مدیر کل این اداره در این جلسه اظهار داشت : بنادر و دریانوردی استان گیلان چهار پروژه بزرگ را در دستور کار خود قرار داده و در این راستا برای نگهداشت عمق آب پای اسکله ها تا عمق هفت متر اقدام به اجرای طرح های لایروبی کرده است .

حمیدرضا آبایی تصریح کرد: به دلیل انباشت رسوبات و کاهش عمق آب از بالا دست پروژهای تعریف شد که یکی از این پروژه ها ایجاد تله های رسوب گیر است. اولین پروژه تله رسوب گیر در زیر پل ولایت غازیان در ضلع غربی اسکله‌های بنادر می باشد که حدود  ۳۰۰ هزار متر مکعب آن لایروبی شده است .

وی همچنین‌ از لایروبی یک میلیون و ۲۰۰ هزار متر مکعب در حوضچه شرقی بندر و افزایش عمق آب از پنج به هفت متر خبر داد و افزود : در محدوده بندری نیز آخرین پروژه ای که با هماهنگی شهرداری انجام شود پروژه شنبه بازار روگا است که حدود ۳۰۰ متر مکعب در دستور کار قرار دارد و حدود یکهزار و ۲۰۰ متر مکعب در عرض ۷۵ و عمق چهار و نیم متر انجام شده است .

وی تاکید کرد : تا کنون دو میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان از محل منابع سازمان بنادر و دریانوردی به این امر اختصاص یافته است .

رئیس هیئت مدیره و مدیرعامل شرکت سهامی آب منطقه ای گیلان در این جلسه بر ارائه طرح از سوی مجریان طرح احیا و لایروبی تالاب تاکید و خاطرنشان کرد :  با هرگونه رسوب برداری از دهلیزها موافق هستیم اما باید منشاء زیست محیطی و مسائل محیطی طرح ها به آب منطقه ای ارایه شود .

وحید خرمی با بیان این که  در شنبه بازار روگا یا پاشا روگا برای تعیین حد بستر با مشاور قرارداد منعقد شده است افزود: از مدیریت شهری می خواهیم در روگاها به جای احداث پل با لوله، پل استاندارد احداث شود چرا که این پل ها عبور شناورها و رسوب‌گذاری را با مشکل مواجه می‌کنند .

مدیر کل محیط زیست استان گیلان نیز به همکاری همه جانبه این سازمان با وزارت نیرو اشاره و تصریح کرد : لایروبی باید با رعایت پروتکل های محیط زیستی و وزارت نیرو انجام شود و در این رابطه همدلی ها در رفع مشکلات اثرگذارتر خواهند بود .

ساسان کفایی از ورود سالانه ۳۵۰ تا ۶۰۰ هزار تن رسوبات به تالاب انزلی خبر داد و یاد آور شد : از این مقدار ۲۵۰ مترمکعب فاضلاب انسانی، ۲۰۰ هزار مترمکعب پساب کشاورزی ، ۳۰ هزار مترمکعب فاضلاب صنایع می باشد .

وی تاکید کرد: با این حجم ورود آلاینده آیا تالاب قدرت خود پالایی این همه رسوبات را دارد، اگر ادارات بصورت جزیره‌ای عمل کنند قطعاً مشکل حل نخواهد شد .

وی تاکید کرد : متاسفانه در برخی مناطق تجمع رسوبات آنقدر زیاد است که جریان آبی وجود ندارد به همین منظور لایروبی ها باید به صورت منطقی انجام شود .

در پایان جلسه فرماندار انزلی با اشاره به اهمیت اقتصاد دریا محور انزلی گفت:  اقتصاد انزلی بر پایه صید و صیادی تعریف شده و تالاب نیز یکی از مکانهای کسب رزق و روزی مردم منطقه بوده است.

اسماعیل میرغضنفری تاکید کرد : علاوه بر اهمیت تالاب در حوزه صید و صیادی، تالاب از مکانهای مهم گردشگری محسوب می شود که متاسفانه به جهت انباشت رسوبات محلات بالادستی و ریزش فاضلاب ها هم اکنون وضعیت مناسبی ندارد .

وی به گیاه مهاجم سنبل آبی نیز اشاره و خاطرنشان کرد: متاسفانه رشد این گیاه وضعیت بحرانی در منطقه ایجاد کرده که دستگاه‌های متولی نیز نتوانستند این مشکل را به نحو شایسته ای حل و فصل کنند .

وی خاطر نشان کرد : متاسفانه گیاه سنبل آبی بعنوان تهدیدی برای تالاب بین المللی انزلی محسوب می شود و دغدغه محیط زیستی برای سراسر کشور ایجاد کرده است که امیدواریم با برنامه ریزی صحیح بتوانیم برای احیای تالاب اقدام کنیم.

تالاب انزلی بعلت رابطه تنگاتنگ خود با دریای خزر، همواره تحت تأثیر نوسانات آن قرار دارد. با دور شدن از مصب رودخانه های ورودی، میزان آلودگی تالاب کاهش می یابد که در اثر عملکرد تالاب در کاهش آلاینده ها و نقش خودپالایی تالاب است. اما این روزها به دلیل گونه مهاجم سنبل آبی و آزولا همچنین انباشت رسوبات و فاضلابهای خانگی و پساب های صنعتی و کشاورزی تالاب حال و روز مناسبی ندارد .