جارستان؛محمود احمدی نژاد رئیس جمهور سابق ایران و عضو فعلی مجمع تشخیص مصلحت نظام در ادامه گفتگوهای خود با رسانه های فارسی زبان خارجی اینبار با ایندیپندنت فارسی گفتگو کرد.

آنگونه که دولت بهار آورده، متن مصاحبه زنده اینستاگرامی کاملیا انتخابی‌فرد، سردبیر ایندیپندنت فارسی با  احمدی نژاد بدین شرح است:

ایندیپندنت فارسی: با عرض پوزش از بینندگان و شنوندگان محترم؛ گفتگو را با آقای دکتر محمود احمدی نژاد، رئیس جمهور پیشین ایران آغاز می‌کنیم. با نام خدا و خوش آمدگویی به آقای دکتر احمدی نژاد.

آقای احمدی نژاد، بسیاری از کارشناسان، در کنار مشکلات مربوط به برنامه هسته‌ای و برنامه موشکی که بارها از طرف کشورهای غربی و جامعه بین الملل، به عنوان یکی از مسائلی مطرح شده که نمی‌توانند بدلیل آن، با ایران رابطه عادی داشته باشند، مسئله مربوط به رابطه ایران با همسایگان و بطور اخص عربستان سعودی را هم مطرح می‌کنند. مشکلات مربوط به رابطه ایران با همسایگانش را مانعی می‌دانند در جهت ارتباط آن‌ها با دنیای غرب و مردمانی که در بخش دیگری از دنیا زندگی می‌کنند، رابطه‌ای که می‌تواند منجر به روابط اقتصادی، بین الملل، روابط اجتماعی و فرهنگی شود. شما بارها به عربستان سعودی مسافرت کردید، در کنفرانس مکه مهمان ملک عبدالله بودید و بنظر می‌رسد که در آن دوره، رابطه ایران با عربستان بهتر بود. واقعا چه مشکلی پیش روی جمهوری اسلامی بوده است که در ۴۱ سال گذشته، هیچکدام از روسای جمهور موفق نشدند که رابطه ایران با عربستان سعودی را بهبود ببخشند؟

 احمدی نژاد: بسم الله الرحمن الرحیم. اللهم عجل لولیک الفرج والعافیه والنصر وجعلنا من خیر انصاره واعوانه والمستشهدین بین یدیه.

یکبار دیگر خدمت شما و همه عزیزانی که این برنامه را می‌بینند سلام عرض می‌کنم. امیدوارم که این برنامه برای همه و برای منطقه و جهان مفید باشد.

همانطور که اشاره کردید، رابطه ایران و عربستان بسیار بسیار مهم است، برای منطقه ما تعیین کننده است و بر روی مسائل جهانی هم تاثیر بالایی می‌گذارد. من فکر می‌کنم باید دو نکته را توجه داشته باشیم یا دو عامل را که باعث شده روابط ما آنطور که باید گرم و سازنده نباشد. عامل اول؛ بحث رقابت است. هر جا بین ما و عربستان رقابتی شکل گرفت، هر دو ضرر کردیم، منطقه هم ضرر کرد. رقابت بین ایران و عربستان، برنده ندارد، بلکه همه بازنده هستند. این رقابت باید به همکاری سازنده، برادرانه و بسیار دوستانه تبدیل شود. این به نفع هر دو کشور و به نفع منطقه است و در نتیجه به نفع دنیاست. عامل دوم؛ دخالت‌های دیگران است. بخش مهمی از روابط ما تحت تاثیر دخالت‌های دیگران شکل گرفته است. من فکر می‌کنم دو طرف باید یک بار برای همیشه تصمیم بگیرند، اولا رقابت را به همکاری و دوستی تبدیل کنند، ثانیا اجازه ندهند هیچ عامل دیگری در روابط بین دو کشور دخالت کند. مشترکات ما بسیار بسیار بیشتر از نقاطی است که بنظر نقطه اختلاف می‌آید. من بارها به عربستان سفر کردم، در شورای همکاری خلیج فارس شرکت کردم، به همه کشورهای حاشیه خلیج فارس رفتم، به همه دست دوستی دادم، تلاش کردیم روابط برادرانه را تقویت کنیم، توسعه بدهیم. همکاری‌های خوبی شکل گرفت اما بالاخره اشتباهاتی از دو طرف باعث شد که مجدد روابط سرد شود.

 یعنی شما موافقید که تا روابط ایران با کشورهای منطقه، بخصوص عربستان سعودی بهبود پیدا نکند، ایجاد رابطه از طرف ایران با کشورهای غربی با مشکل روبرو خواهد شد؟ و چه تدبیری باید در نظر گرفته شود؟ چه راهکاری برای بیرون آمدن از انزوایی که ایران اکنون در منطقه با آن روبرو شده وجود دارد؟

 احمدی نژاد: بحثی که مطرح می‌کنید یک اشتباه مبنایی در آن وجود دارد. اگر رابطه با دیگران، منوط به رابطه با منطقه باشد، این همان دخالت دیگران در مسائل منطقه است. ما برادرانی هستیم که صدها بلکه هزاران سال با هم در منطقه زندگی کردیم، الان هم باید بنشینیم و با هم زندگی بکنیم، فارق از اینکه دیگران چه نظری دارند یا چه برنامه‌ای برای منطقه ما دارند.

سوال را اینطور بپرسم؛ چه نگرانی‌هایی از طرف ایران در رابطه با این همسایه‌ها وجود دارد؟

 احمدی نژاد: بنظرم نگرانی وجود ندارد، فقط باید برخی از مسائل گذشته را کنار بگذاریم و دست برادری بدهیم و مسائل را حل کنیم.

 نظر شما در رابطه با عادی شدن رابطه کشورهای عرب منطقه و سایر کشورها با اسرائیل چه هست؟ آیا این را بر اثر ناامیدی که از ایران برای بهبود روابط با خودشان داشتند، نمی‌دانید؟ نظر شما درباره تحولات جدید منطقه درمورد اسرائیل چیست؟

 احمدی نژاد: دو تا نکته اینجا وجود دارذ. اگر ما بخواهیم مسائل خودمان را با دیگران پیوند بزنیم، همیشه این مشکلات وجود دارد. کشورهایی رفتند و رابطه برقرار کردند، بنظر من اهمیت بالایی ندارد. قبل از اینها، کشورهای فراوانی رابطه برقرار کردند، حتی کشورهای دارای حق وتو در سازمان ملل که عناصر اصلی شورای امنیت هستند، مسئله حل نشده است. مسئله فلسطین یک مسئله درونی است، مربوط به مردم فلسطین است. بالاخره آنجا مردمی زندگی می‌کنند و حق تعیین سرنوشت می‌خواهند، آوارگانی هستند، آن‌ها می‌خواهند حکومت خودشان را داشته باشند. این باید آنجا حل شود. حالا ممکن است برخی از همسایگان ما تلقیاتی داشته باشند یا اینگونه اظهار کنند که مثلا بخاطر ایران ما رفتیم آنطرف. این‌ها کمکی به حل مسائل نمی‌کند. ما تحت هر شرایطی همسایه هستیم. همسایگی را نمی‌شود از بین برد یا از جغرافیا حذف کرد. ما چاره‌ای نداریم جز اینکه برادرانه و دوستانه با هم زندگی کنیم. من فکر می‌کنم هرکس برای این امر مهم قدم جلو بگذارد، حتما در تاریخ به نیکی از او یاد خواهد شد.

 بحث روز درباره انتخابات آمریکا است. آقای جو بایدن، رئیس جمهور منتخب، دو دوره معاون آقای اوباما بودند، سال‌ها رئیس کمیته روابط خارجی سنا بودند و با منطقه آشنا هستند، با برخی از رهبران و پادشاهان منطقه رابطه شخصی دارند و به صراحت گفته‌اند که یکی از سیاستگذاری‌هایشان در دوران ریاست جمهوری، کم کردن تنش در منطقه خواهد بود. شاید بتوان گفت یک فرصت برای جمهوری اسلامی در دوره آقای بایدن فراهم خواهد شد. شما چه توصیه‌ای به سیاستمداران ایرانی می‌کنید که بتوانند از این فرصت استفاده بکنند در جهت کم شدن تحریم‌های مردم ایران و در جهت بهبود رابطه ایران با آمریکا؟ ما الان می‌بینیم که یک خوش بینی در جامعه بوجود آمده که شاید بخواهد تنش‌ها کم شود. مردم در دوران مختلف بارها ناامید شده بودند. نظر شما را می‌خواهم در این رابطه بدانم و اینکه چه توصیه‌ای به مسئولین ایرانی دارید؟

 احمدی نژاد: شما چند سال را در یک سوال مطرح کردید، پاسخش را هم خودتان دادید. اینکه سیاست‌های خارجی آمریکا را چه کسانی تعیین می‌کنند یک بحث است. فکر نمی‌کنم روسای جمهور، خیلی در آن نقشی داشته باشند یا اگر داشته باشند، نقشی جزئی است. آن سیاست‌ها باید تغییر بکند. نکته دوم؛ بحث روابط همسایگان است. یعنی چه کسی از تنش استقبال می‌کند؟ فکر می‌کنم همه دوست دارند که تنشی نباشد. اما اینکه منتظر بمانیم که یک دستی از چند هزارکیلومتر آنطرف‌تر بیاید و بخواهد تنش بین ما را برطرف بکند، این همان فرصت دادن به عامل بیرونی است که در طول تاریخ هیچوقت در جهت تنش زدایی حرکت نکرده است، بلکه دائما در جهت تشدید تنش عمل کرده است، هر کسی که می‌خواهد باشد. ما همسایه هستیم و باید با هم زندگی کنیم، خودمان مشکلاتمان را با هم برطرف کنیم. آیا باید منتظر بمانیم تا کس دیگری بیاید؟ آن کس دیگر شاید بخواهد هر جور که دلش بخواهد عمل کند یا در جهت منافع خودش عمل کند. یکی از بازارهای اصلی سلاح‌های آمریکایی در منطقه ماست. سلاح برای چیست؟ سلاح که برای تنش زدایی نیست. باید تنشی باشد، تشدید بشود تا سلاح فروش برود. اگر واقعا کسانی دوست دارند تنش نباشد، اولا سلاح نفروشند و ثانیا دخالت نکنند. ما خودمان با هم مسائل را حل می‌کنیم. بالاخره ما برادر و دوست و هم فرهنگ و هم منطقه هستیم، همسایه هستیم. می‌توانیم مسائلمان را با هم حل کنیم.

 چه راه حلی را می‌توانید برای حل مسائل پیشنهاد بدهید؟

احمدی نژاد: بنظرم عمده‌اش ایران و عربستان است. ما باید رقابت را کنار بگذاریم و به عامل بیرونی فرصت دخالت ندهیم. بنشینیم کنار هم. هر کدام زودتر قدم جلو بگذارند خیلی خدمت بزرگی به مردم منطقه و جهان می‌کنند.

 پس با سوال اول من موافق هستید که من پرسیدم بنظر بسیاری از کارشناسان، مشکل اول ایران در کنار برنامه هسته‌ای و برنامه موشکی که ادعا می‌شود موضوع اول و مهمی هست برای حل اختلافات، مسئله رابطه ایران با عربستان سعودی هم هست؟

 احمدی نژاد: این را به مسائل جهانی ارتباط ندهید. ما با عربستان تحت هر شرایطی باید دوست باشیم، باید با هم باشیم. جدایی ما به ضرر هر دو طرف است. تا الان نه عربستان از شرایط فعلی سود برده و نه ایران. به تبع آن، کشورهای حاشیه خلیج فارس هم هستند. رابطه با عربستان حل شود، با آن‌ها هم حل می‌شود.

 چه راه حلی برای برون رفت از تحریم‌ها ارائه می‌کنید؟ ریاست جمهوری در بیستم ژانویه تغییر خواهد کرد و آقای ترامپ گفته است که تحریم‌های بیشتری را تا ۷۰ روز آینده اعمال می‌کنند. چه پیشنهادی می‌کنید که بنظر منطقی برسد برای کم شدن فشارها از مردم و کم شدن تحریم ها؟

 احمدی نژاد: من پیشنهاداتی دارم که در وقت خودش آن‌ها را ارائه می‌کنم.

ایندیپندنت فارسی: الان نمی‌توانید بگویید؟

احمدی نژاد: بنظرم الان زود است.

 آیا آقای روحانی توانایی احیای برجام را خواهند داشت در ۴ ماهی که از دولت ایشان باقی مانده است؟ همانطور که در رسانه‌ها شنیدیم ایشان ابراز خوشوقتی کرده‌اند که اگر رئیس جمهور جدید ایالات متحده، بخواهد با ایران گفتگو کند یا گام مثبت بردارد، امروز شنیدیم که هر اقدامی را خواهند کرد که دوباره به برجام برگردند و آن را احیا بکنند. چنین توانی را در دولت آقای روحانی می‌بینید؟

 احمدی نژاد: این را باید از مردم بپرسید.

خب این سوال مردم است که از من خواسته‌اند از شما بپرسم. مشکلات مردم در شرایط کنونی را نتیجه تحریم‌ها می‌دانید یا عملکرد دولت آقای روحانی؟

 احمدی نژاد: من فکر می‌کنم این دو هم راستا هستند. یک مجموعه هستند، دو تا نیست.

 به چه ترتیب جناب احمدی نژاد؟

 احمدی نژاد: پاسخ من روشن است.

 چه کاستی در دولت می‌بینید که فکر می‌کنید همسویی پیدا کرده با تحریم‌ها برای فشار بیشتری که این روزها مردم ایران با آن مواجه هستند؟

 احمدی نژاد: کلا یک پروژه دارد اجرا می‌شود، دو پروژه نیست.

ا ۴ ماه دیگر رئیس جمهور آمریکا سرکار می‌آید. ۴ ماه بعد از آن انتخابات ریاست جمهوری در ایران خواهد بود. آیا جنابعالی برنامه‌ای برای نامزد شدن در انتخابات ریاست جمهوری دارید؟

 احمدی نژاد: من تاکنون در این رابطه اظهارنظری نکردم.

 الان هم نمی‌خواهید اظهارنظر کنید؟

 احمدی نژاد: البته من همیشه در خدمت کشور و مردم هستم.

 و آیا اگر نخواهید کاندید شوید، ممکن هست از کاندید بخصوصی حمایت کنید؟ آیا این دغدغه را دارید؟

 احمدی نژاد: من هنوز در این رابطه اظهارنظر نکردم. من فکر می‌کنم تا قبل از انتخابات، مسائل مهمتری در ایران و جهان هست که باید به آن‌ها بپردازیم.

 می‌شود لطفا بفرمایید مسائلی که مهمتر هستند چه مسائلی هستند؟

 احمدی نژاد: تحولاتی در راه است، شرایط جهان بسرعت در حال تغییر است، به تبع آن شرایط ایران هم تغییر می‌کند. یک مقدار باید صبر و حوصله کنیم.

 سوال پرسیده‌اند که آقای احمدی نژاد نسبت به دو دوره ریاست جمهوری‌اش بسیار تغییر کرده اند. آقای احمدی نژاد آیا شما تغییر کردید و اگر تغییر کردید، این تغییر به چه معناست و چگونه بوده است؟

 احمدی نژاد: بالاخره هر انسانی باید تغییر بکند دیگر. مگر می‌شود یک انسان در طول عمرش ثابت باشد؟ انسانها رشد می‌کنند، دایره اطلاعات و فهم و اخلاقشان تغییر می‌کند. همه انسانها باید رشد و کمال پیدا کنند. بنده هم این حق را برای خودم قائل هستم که این اتفاق برایم بیفتد منتهی در چه قسمتی، بروز و ظهورش را باید از سوال کنندگان پرسید.

یک سوال دیگر در راستای همان سوال اول رسیده است. پرسیده‌اند که جناب احمدی نژاد برای ولیعهد سعودی، محمد بن سلمان نامه نوشته بودند و خواستار سفر به عربستان سعودی برای کم شدن اختلافات بین دو کشور شده بودند. آیا این نامه به دست ایشان رسیده و آیا آقای احمدی نژاد مکاتبه دیگری با ایشان داشته اند. سازمان ملل چه گامی را در جهت رساندن پیام دکتر احمدی نژاد به ولیعهد عربستان سعودی برداشت؟

 احمدی نژاد: نامه‌هایی که من نوشتم همه منتشر شده است. نامه من در رابطه با موضوع یمن بود و در آن نامه بحثی از سفر نبود. اگر هر دو طرف می‌پذیرفتند، ممکن بود سفری هم اتفاق بیفتد اما من منتظر پاسخ آن‌ها هستم. در یمن شرایط سختی وجود دارد، مردم تحت فشار هستند. زنان و کودکان کشته می‌شوند، بهداشت نیست، فقر هست، زیرساخت‌ها دارد از بین می‌رود در حالیکه منابعی که برای این تخریب دارد استفاده می‌شود، می‌توانست برای عمران و آبادانی استفاده بشود و این جنگ تبدیل به همکاری و دوستی شود. نامه‌ای که من نوشتم هم به جناب بن سلمان و هم به جناب بدرالدین شبیه هم است و هر دو را به تفاهم و آشتی دعوت کردم.

پس هنوز پاسخ مستقیمی دریافت نکردید؟

 احمدی نژاد: بعضی‌ها جواب دادند و بعضی دیگر هم منتظر جوابشان هستیم.

 بیننده دیگری سوال پرسیده که نظر آقای دکتر احمدی نژاد درباره انتخابات ایالات متحده آمریکا و مناقشه کنونی چیست؟ آیا آن را شبیه به مناقشه انتخابات سال ۸۸ در ایران می‌دانند؟

دکتر احمدی نژاد: من راجع به انتخابات آمریکا نظری ندارم چون مربوط به مردم هست و باید مسائل را پیگیری بکنند و آنچه را که مردم می‌خواهند اتفاق بیفتد اما از صحنه آمریکا این را می‌فهمم که آن هیئت حاکمه پشت صحنه آمریکا، بینشان اختلاف افتاده و این چیزی که ما بیرون می‌بینیم محصول اختلافی است که در آن هیئت حاکمه اتفاق افتاده است.

پرسیده‌اند نظر آقای احمدی نژاد درمورد دخالت ایران در سوریه چیست که هم اینک ۱۲ میلیون آواره سوری در سراسر دنیا پراکنده هستند و نزدیک به ۱۰ میلیون ریاست جمهوری بشار اسد را قبول ندارند؟ آیا دخالت‌های ایران در منطقه را تایید می‌کنید یا اعتقاد دارید که جمهوری اسلامی بایستی منابع خود را صرف بازسازی و صرف مردم خود در داخل کشور کنند؟

 احمدی نژاد: در این باره من بارها توضیح داده ام، بنظرم می‌شود به همانها مراجعه کرد.

 اگر امکانش هست لطفا چند جمله‌ای را بفرمایید.

احمدی نژاد: کلا معتقد هستم که تمام ملت‌ها حق دارند سرنوشتشان را تعیین کنند و هرجا که اختلافی هست، باید به آراء عمومی مراجعه شود. جنگ و درگیری، راه حل نیست، بلکه مشکلات را پیچیده‌تر می‌کند و این حق عمومی است در تمام دنیا. در آمریکا، سوریه، ایران، آفریقا و آسیا. هر کجا کشوری هست، حق تعیین سرنوشت متعلق به مردم آنجاست و نیازی به جنگ و درگیری نیست. اصولا منطقه ما که منطقه دخالت هاست، از آمریکا و اروپا و شمال و جنوب، همه دارند در منطقه ما دخالت می‌کنند. در سوریه هم همین طور. من اصولا با دخالت مخالف هستم.

 بیننده دیگری سوال کردند که آیا شما ممنوع السفر هستید؟

 احمدی نژاد: ممنوع السفر به کجا؟

 احتمالا منظورشان خارج از کشور بوده است.

 احمدی نژاد: خیر. ممنوعیتی وجود ندارد. چرا باید وجود داشته باشد؟

 احتمالا منظورشان این بوده که برای خروج از کشور با محدودیتی مواجه هستید!

 احمدی نژاد: خیر! محدودیتی وجود ندارد.

 در مورد کرونا می‌خواستم از شما سوال کنم. همان طور که می‌دانید بیماری کرونا جان هزاران نفر از هم میهنان ما را در داخل کشور گرفته است و تعداد بسیاری در بیمارستان‌ها بستری هستند. شنیدیم که موج دوم و موج سوم در راه است. شما خودتان ساکن ایران هستید و در تهران زندگی می‌کنید و می‌بینید که چه مخاطراتی گریبانگیر مردم ایران شده است. آیا این همه گیری را در راستای ناکامی دولت آقای روحانی برای مبارزه با کرونا می‌دانید؟ اگر نمی‌دانید بفرمایید دلیل اینکه ایران جزو یکی از معدود کشورهای جهان است که نتوانست موج اصلی را مهار بکند، چه هست؟ چه توصیه‌ای برای مردم و دولت ایران دارید که بتوانند از این فاجعه بیرون بیایند؟

احمدی نژاد: کرونا که معلوم است یک ویروس آزمایشگاهی است، ساخته شده و عمدا منتشر شده است با اهداف سیاسی. من معتقد هستم کسانی که دنیا را در صد سال اخیر مدیریت کردند، به این نتیجه رسیده‌اند که ساز و کارهایشان دیگر پاسخ نمی‌دهد، باید تغییرات اساسی بوجود بیاورند و انتشار کرونا، یکی از اهدافش پوشش دادن و تغییرات است. یعنی زمینه را برای تغییرات فراهم کنند. دستورالعمل‌هایی را که منتشر می‌کنند در دنیا بسیار گنگ است، چند پهلو و متناقض است و هر کشوری که بخواهد از آن دستورالعمل‌ها تبعیت بکند دچار مشکلات می‌شود. بنظرم در ایران هم مشکل اصلی این است که مدیریت کرونا، در تبعیت از سیاست‌هایی که بهداشت جهانی منتشر می‌کند، دارد اتفاق می‌افتد و همین باعث شده که مهار کرونا در ایران با مشکلات جدی مواجه شود.

 شما چه توصیه‌ای برای مقابله با کرونا دارید؟

 احمدی نژاد: ما دانشمندان و متخصصینی داریم که هم بسرعت می‌توانند دارویش را تهیه بکنند و هم پروتکل‌های بهداشتی خیلی ساده‌ای را در اختیار مردم و سازمانها قرار بدهند که با رعایت آن‌ها بتوانیم از آن پیشگیری بکنیم.

 خیلی متشکرم جناب دکتر احمدی نژاد از حضور شما در این برنامه زنده. اگر موضوعی بوده که من به آن اشاره نکردم یا شما علاقمند هستید که درمورد آن صحبت کنید، لطفا بفرمایید.

 احمدی نژاد: من فکر می‌کنم جهان در حال تحول است. بسرعت دارد تحول اتفاق می‌افتد. ۷۰ سال اخیر صحنه رقابت جناح‌های قدرت بوده و مردم فقط سوخت موتور جناح‌های قدرت را تامین کردند. این دوران به پایان رسیده است. مردم بسرعت خودشان به صحنه می‌آیند و به تصمیم گیران اصلی صحنه‌های سیاسی تبدیل می‌شوند و در زندگی جامعه بشری این یک اتفاق بزرگ است که همه باید از آن حمایت کنیم. ان شاءالله صلح و برادری و امنیت جهانی و رفع فقر و جهل و مشکلات، همه در سایه حاکمیت حقیقی اراده مردم اتفاق خواهد افتاد. من برای همه کسانی که این برنامه را تعقیب کردند، بری همه ملت ها، جنابعالی و همکارانتان، سلامتی و موفقیت آرزو می‌کنم.

 سپاسگزارم از این فرصتی که در اختیار ما قرار دادید و با انجام این گفتگوی زنده موافقت کردید. از بینندگانی که نتوانستم سوالشان را از آقای دکتر احمدی نژاد بپرسم پوزش می‌خواهم. امیدوارم در یک گفتگوی دیگر امکان پرسیدن سایر پرسش‌ها برای ما فراهم شود. متشکرم از همگی. هر کجا که هستید در سراسر ایران شبتان بخیر و متشکرم از جناب آقای دکتر احمدی نژاد.

احمدی نژاد: ان شاءالله موفق باشید.